— EDITIE MEI 2026 —

mijngender.nl

brieven & dagboekfragmenten

HomeSpiegel › Autisme en mij

Autisme en mij

Ik kreeg de autisme-diagnose toen ik twintig was. Vijf jaar nadat ik mezelf trans noemde. Pas toen begon ik te begrijpen waarom mijn lichaam zo vreemd voelde — en hoeveel daarvan misschien geen dysforie was, maar autisme.

Wat het onderzoek zegt

Studies in genderklinieken laten zien dat autisme bij verwezen jongeren ver oververtegenwoordigd is. Cass (2024) verwijst naar Engelse cijfers van 35% autisme onder verwezen adolescenten, tegen 1-2% in de algemene bevolking. Een meta-analyse van Warrier et al. (2020) in Nature Communications vond dat trans- en gendervariante mensen drie tot zes keer vaker autistisch zijn dan cis-mensen. Mogelijke verklaringen: autistische mensen voelen lichamelijk ongemak intenser, hebben minder vanzelfsprekend toegang tot sociale geslachtsrollen, en zijn vatbaarder voor monocausale verklaringen ("dit is waarom ik anders ben"). Lees Warrier et al. via nature.com.

Wat het voor mij betekent

Toen ik de diagnose kreeg, viel er iets op zijn plek. Mijn afkeer van mijn lichaam in de puberteit — borsten, menstruatie, geur — was sensorisch. Het was niet "ik ben in het verkeerde lichaam", het was "alle lichamen voelen verkeerd, en mijn lichaam veranderde net". Mijn rigide gedachtepatroon greep zich vast aan de enige verklaring die langskwam: trans. Een nieuwe identiteit als oplossing voor iets wat eigenlijk een ander iets was.

Dat heeft me niet "ontmaskerd" als nep-trans. Het heeft me een tweede laag gegeven. Misschien ben ik allebei. Misschien is dysforie bij mij een autistische uiting. Wat het verandert: ik twijfel of een operatie de sensorische ervaring oplost — of dat het de plek van het probleem alleen verschuift.

Wat ik nu doe met deze kennis

Ik werk eerst aan mijn autisme — sensorische strategieën, sociale rust, structuur. Pas daarna kijk ik naar het lichaam. Mijn ervaring met laat-gediagnosticeerd autisme staat in de spiegel na twee jaar. In de brief aan mijn therapeut vraag ik waarom we het er nooit over hadden.

Bronnen

  1. Warrier, V. et al. (2020). Elevated rates of autism, other neurodevelopmental and psychiatric diagnoses, and autistic traits in transgender and gender-diverse individuals. Nature Communications, 11, 3959. nature.com
  2. Cass, H. (2024). Independent Review — Final Report, hoofdstuk over neurodiversiteit.
  3. Strang, J. et al. (2018). Initial Clinical Guidelines for Co-Occurring Autism Spectrum Disorder and Gender Dysphoria. Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology, 47(1), 105-115.

Zie ook

"Wat ik over mijn gender schreef, schreef ik om er door te komen — niet om er een vlag van te maken."

— de redactie, mei 2026

© 2026 mijngender.nl