Home › Spiegel › Peer-cluster en mij

Peer-cluster en mij

Drie van mijn vier beste vriendinnen kwamen binnen een jaar uit als trans of niet-binair. Ik dacht: zie je wel, dit gaat ergens over. Pas later vroeg ik me af: of dit is precies waarom ik er ook in gerold ben.

Wat het onderzoek zegt

Sociale clustering van psychische verschijnselen onder adolescenten is breed gedocumenteerd: eetstoornissen (Christakis & Fowler, 2007), zelfbeschadiging (Hawton et al., 2012), suïcidaal gedrag. Littmans ROGD-studie (2018) vond dat in 36% van de gevallen de adolescent een vriendengroep had waarin meer dan één persoon zich als trans identificeerde. Diaz & Bailey (2023) repliceerden dit in een grotere steekproef. Het Cass-rapport (2024) noemt sociale invloed expliciet als factor die in elke beoordeling moet worden meegenomen — niet om iemand af te wijzen, maar om te begrijpen welke krachten op een jong mens werken. Lees Christakis & Fowler over sociale netwerken via nejm.org.

Wat het voor mij betekent

Mijn vriendengroep was mijn houvast. Vier meisjes die alles deelden. Toen Sara als eerste niet-binair werd, vonden we dat dapper. Toen Lieke een paar maanden later trans bleek, voelde het bijna logisch. Toen ik aan de beurt was, leek het of ik eindelijk durfde wat zij al hadden gedaan. Ik weet niet meer of ik trans werd uit overtuiging of uit verlangen om bij hen te horen. Misschien allebei. Misschien zat er nooit een schoon "ik" onder.

Eén van ons is gestopt, twee zijn doorgegaan. Het zegt iets dat geen van ons hetzelfde pad heeft. Het zegt ook iets dat we alle vier ergens met onze identiteit hebben aangepast in dat ene jaar.

Wat ik nu doe met deze kennis

Ik spreek nog steeds met die vriendinnen, en we praten erover. Eerlijk, zonder elkaar te beschermen. We hadden invloed op elkaar, en dat is geen oordeel — dat is wat vriendinnen zijn. Ik schreef erover in onder vrienden en in de brief aan mijn vrienden.