Home › Brieven › Aan mijn vrienden

Aan mijn vrienden

Brief · 16 mei 2026

Lieve allemaal,

We waren met zes en vier van ons gingen transitioneren

Dat zinnetje schreef ik laatst op, en ik schrok ervan toen ik het terugzag. Vier van de zes. In twee jaar tijd. We hadden een groepschat waar binders werden doorverkocht, waar T-niveaus werden vergeleken, waar we elkaar moed inpraatten voor de huisarts. We dachten dat het toeval was — vier mensen die elk zelfstandig hetzelfde hadden ontdekt. Het was geen toeval.

De observatie dat genderdysforie zich soms in clusters voordoet, vooral onder adolescente meisjes, werd door Littman in 2018 beschreven onder de term rapid-onset gender dysphoria.¹ Daar is veel kritiek op gekomen. Maar het patroon dat wij waren — een vriendengroep waarin het uit elkaar vloeide — kun je niet wegredeneren door methodologische bezwaren.

Wat we voor elkaar waren, en wat niet

We waren liefdevol. We waren elkaars eerste publiek voor nieuwe namen, eerste foto na borstamputatie, eerste oktober na een jaar testosteron. Maar we waren ook elkaars feedbackloop. Twijfel werd "internalised transphobia" genoemd. Een vraag werd verraad. De groep had geen ruimte voor iemand die langzaam ging of terugkrabbelde.

Toen ik terugkwam

Toen ik na drie jaar zei dat ik wilde stoppen, viel de chat stil. Niet uit haat — uit angst. Want als ik mocht twijfelen, mochten zij ook twijfelen. En dat was te bedreigend om gelijktijdig met de scharnierende beslissingen te dragen. Twee van jullie zijn weggegaan. Een van jullie schrijft me nu af en toe. Een van jullie staat aan de overkant van een vergelijkbare bocht.

Wat ik jullie wens

Geen oordeel. Geen "ik zei het toch". Alleen ruimte voor de vraag die je in 2022 niet kon stellen: ben ik dit echt, of ben ik dit omdat zij dat waren? Ik weet hoe oneerlijk het voelt om die vraag te krijgen. Ik heb hem zelf onderdrukt. Het is een eerlijke vraag. Hij verraadt niemand.

Met liefde,

— Jullie vriend(in)